به گزارش اقتصادنیوز به نقل از خبرآنلاین، از هفته گذشته تنشهای ایران و آمریکا در مناطق جنوبی کشور شدت گرفته است، هفته گذشته هم دونالد ترامپ در نشستی با اعضای ناتو اعلام کرد که تفاهم از نظر او تمام شده است. با این حال او اضافه کرد که دیپلمات ها به گفتوگوهای خود ادامه می دهند. اما وضعیت کنونی را چطور می توان ارزیابی کرد؟ آیا این وضعیت به معنای پایان دیپلماسی و از سرگرفته شدن جنگ تهران و واشنگتن است؟ یا باید این درگیریها را نشانهای از تاکید بر دیپلماسی و فشار برای گرفتن امتیازات بیشتر در مذاکرات قلمداد کرد؟
در روابط بین الملل میگویند هر وقت تنش بین دو کشور بالا می گیرد، هرچقدر که درگیری نظامی و جنگ محتمل میشود، همانقدر هم احتمال مذاکره وجود دارد. به عبارت دیگر تنش مثل ابزاری می ماند که طرفین را به سمت مذاکره برای کاهش خطرات جنگ وادار می کند. اما آیا وضعیتی که بین ایران و آمریکا حاکم شده را هم باید در همین چارچوب ارزیابی کرد؟
خبرآنلاین نظر پنج فعال سیاسی را در همین رابطه جویا شده است. پاسخ آنها را در ادامه میخوانید.
علی مطهری با اشاره به درگیریهای اخیر میان ایران و آمریکا به خبرآنلاین گفت: فکر نمیکنم این زدوخوردهایی که الان جریان دارد، به جنگ فراگیر منتهی شود؛ چون دو طرف خیلی مایل به جنگ فراگیر نیستند.
وی با بیان اینکه اختلاف فعلی بر سر اجرای مفاد تفاهمنامه است، اظهار کرد: اشکال متوجه طرف آمریکایی است؛ زیرا برخلاف ماده یک تفاهمنامه عمل میکند. در تفاهمنامه آمده که مدیریت تنگه هرمز با مدیریت ایرانی انجام خواهد شد، اما آمریکا میخواهد در مدیریت تنگه هرمز شرکت داشته باشد.
مطهری افزود: ایران نمیتواند در برابر این اقدام سکوت کند و چارهای جز مقابله به مثل ندارد. او پیشبینی کرد آمریکا در نهایت مجبور به عقبنشینی شود، زیرا نمیتواند نظمی را که ایران در تنگه هرمز ایجاد کرده، تغییر دهد.
این فعال سیاسی ادامه داد: آنها در واقع ما را آزمایش میکنند تا ببینند تا چه مقدار مقاومت میکنیم. وی تأکید کرد کوتاه آمدن ایران میتواند باعث اجرا نشدن سایر بندهای تفاهمنامه شود.
مطهری درباره آینده تفاهم نیز گفت: من فکر میکنم اجرا خواهد شد، اما به سختی. او افزود اجرای برخی بندها، از جمله آتشبس در لبنان و عقبنشینی نیروهای اشغالگر، آسان نخواهد بود و نیازمند پافشاری و مقاومت است.
بااینحال، علی صوفی فعال سیاسی اصلاحطلب نظر متفاوتی دارد. او در ارتباط با چشمانداز مذاکرات و احتمال از سرگیری مجدد جنگ بین ایران و آمریکا به خبرآنلاین گفت: در حال حاضر کشور در شرایط جنگی قرار دارد و حملات متقابل چند روز اخیر و خسارتهای وارده، گویای این واقعیت است.
صوفی تاکید کرد این وضعیت را نمیتوان چیزی جز جنگ نامید.
این فعال سیاسی اصلاح طلب در خصوص سرنوشت تفاهم هم گفت: ترامپ زیر میز تفاهم زده و اعلام کرده است که آن را قبول ندارد، اما در عین حال پیشنهاد گفتگو داده است.
او افزود: این رویکرد به معنای آن است که ایران در صورت ورود به مذاکرات جدید، دست بالایی نخواهد داشت و در چنین شرایطی مشخص نیست که مبنای گفتگوها چه خواهد بود.
محسن کوهکن، فعال سیاسی اصولگرا، نیز با اشاره به تحولات اخیر میان ایران و آمریکا، به خبرآنلاین گفت: آمریکا آمادگی ورود به یک جنگ تمامعیار و طولانیمدت را ندارد و واقعیتهای میدانی با آنچه واشنگتن در تبلیغات خود مطرح میکند، متفاوت است.
او اضافه کرد: آمریکاییها در جریان درگیریهای اخیر ناچار به پذیرش آتشبس شدند و تهدیدهای بعدی آنها بیشتر با هدف کسب دست برتر در مذاکرات مطرح میشود.
کوهکن با تأکید بر ضرورت حفظ آمادگی دفاعی و ایستادگی در برابر نقض تعهدات از سوی آمریکا، گفت ایران باید همزمان جبهه داخلی، وحدت ملی و هماهنگی میان میدان، دیپلماسی و افکار عمومی را تقویت کند.
این فعال سیاسی همچنین درباره آینده روابط تهران و واشنگتن اظهار کرد که صلح میان دو کشور امکانپذیر نیست و آنچه ممکن است شکل بگیرد، صرفاً ترک مخاصمه است. به گفته او، تفاهم میان ایران و آمریکا به معنای گذشته منتفی است و دو طرف احتمالاً به سمت جلوگیری از تداوم درگیری نظامی حرکت خواهند کرد.
محمدعلی پورمختار، فعال سیاسی اصولگرا، با اشاره به تحولات اخیر میان ایران و آمریکا به خبرآنلاین گفت: در حال حاضر شاهد بدعهدی آمریکا هستیم؛ همان روشی که آمریکاییها همیشه داشتهاند؛ اینکه ابتدا طرف مقابل اجرا کند و بعد آنها بدعهدی کنند و زیر تعهد خود بزنند.
وی افزود: در این وضعیت و با این توافق یا یادداشت تفاهم، دیگر آمریکا نمیتواند چنین اقدامی انجام دهد، زیرا ایران محکم ایستاده است.
پورمختار با اشاره به اظهارات دونالد ترامپ درباره پایان آتشبس و بیاعتباری توافق، اظهار کرد: به نظر میرسد شرایط به سمت درگیر شدن پیش میرود.
این فعال سیاسی با اشاره به حملات اخیر آمریکا به نقاط مختلف ایران گفت: نیروهای مسلح، بهویژه نیروی هوافضا، پاسخ این حملات را دادهاند.
به گفته او، آمریکا تلاش دارد با فشار و اقدامات نظامی ایران را به تسلیم وادار کند، اما این اتفاق هرگز نخواهد افتاد.
پورمختار درباره سرنوشت تفاهم هم گفت: فعلاً به نظر میرسد این تفاهم ملغی شده است، چراکه ترامپ خودش اعلام کرده آن را لغو کرده است. وی تأکید کرد ایران باید آماده مقابله با آمریکا و اسرائیل باشد و افزود: مانند دورههای قبل که درگیریهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه رخ داد، باید آنها را سر جای خود نشاند تا از این اقدامات دست بردارند.
کاظم انبارلویی، عضو حزب موتلفه با بیان اینکه آمریکا در دو رویارویی اخیر به اهداف خود نرسیده است، مدعی شد واشنگتن به دنبال جبران این شکست بوده و احتمال وقوع دور جدیدی از درگیریها وجود دارد.
انبارلویی گفت آمریکا با حفظ آرایش نظامی در منطقه در پی افزایش فشار بر ایران است، اما نیروهای مسلح ایران آمادگی پاسخگویی دارند.
او با اشاره به تفاهم ایران و آمریکا تأکید کرد این تفاهم منتفی نشده، اما به گفته او، راهبرد آمریکا ایجاد اخلال در اجرای توافقها برای کسب امتیازات بیشتر است. او همچنین مقاومت مسئولان، مردم و نیروهای مسلح را مانع تحقق اهداف واشنگتن دانست.
