یک سال پس از دیدار ترامپ و پوتین در آلاسکا، نشریه آمریکایی «نشنال اینترست» مینویسد، نه صلحی حاصل شده، نه آتشبسی پایدار و نه حتی راهبردی روشن؛ آنچه باقی مانده سیاست خارجی معاملهمحور رئیسجمهور آمریکاست که بیش از سرنوشت روسیه و اوکراین، به توافقی اهمیت میدهد که بتواند نام خود را بر آن بگذارد.
به گزارش همشهریآنلاین، نشریه آمریکایی «نشنال اینترست» در گزارشی با عنوان «روح آلاسکا یک سال بعد؛ دیپلماسی بدون راهبرد» نوشت، روند صلح آمریکا و روسیه به یکی دیگر از قربانیان ترجیحات دیپلماتیک معاملهمحور دونالد ترامپ تبدیل شده است.
این نشریه با اشاره به دیدار ۱۵ اوت ۲۰۲۵ ترامپ و ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه در آلاسکا نوشت، رهبران اوکراین بهطور کامل از آن نشست کنار گذاشته شده بودند. در آن زمان، برای دولت ترامپ، حمایت از کییف بیش از حد پرهزینه به نظر میرسید و مذاکره با مسکو گزینهای عملیتر تلقی میشد.
با این حال، به نوشته نشنال اینترست، آن نشست نه به آتشبس منجر شد و نه به توافق صلح؛ در مقابل، پوتین بدون آنکه امتیازی بدهد، از نوعی بازسازی وجهه عمومی برخوردار شد.
این نشریه مینویسد، یک سال بعد، روسیه حتی از تعبیر مورد علاقه کرملین یعنی «روح آلاسکا» برای توصیف تفاهمی که مدعی است ترامپ و پوتین در آن نشست به آن رسیدند، استفاده میکند؛ اما در عمل «هیچ توافقی برای بستهبندی، هیچ صلحی برای بزرگداشت و هیچ پیشرفت راهبردی برای حفظ کردن وجود نداشت؛ فقط یک فضا و حالوهوا باقی ماند.»
به گزارش نشنال اینترست، ترامپ رئیسجمهوری است که میخواهد سیاست خارجی را تماماً معاملهمحور مدیریت کند و مسئله اصلی این است که پوتین و زلنسکی چه دارند تا به ترامپ عرضه کنند.
براساس این تحلیل، مسکو میتواند دسترسی، انرژی و معاملات ژئوپلیتیکی عرضه کند و کییف نیز فناوریهای آزمودهشده در میدان نبرد و دانش صنعتی دارد. هر ۲ میتوانند برای ترامپ مفید باشند، اما «هیچیک نباید مفید بودن خود را با تعهد آمریکا اشتباه بگیرند.»
نشنال اینترست یادآوری کرد، ترامپ حتی پیش از دیدار با پوتین، روابط آمریکا و اوکراین را با ادبیاتی تجاری تعریف کرده بود و در اوایل سال ۲۰۲۵ کییف را برای امضای توافق مواد معدنی تحت فشار قرار داد؛ توافقی که قرار بود در برابر حمایت واشنگتن، بازدهی ملموسی برای آمریکا ایجاد کند.
این پیشنهاد در اوکراین نگرانیهایی ایجاد کرد مبنی بر اینکه این کشور بار دیگر صرفاً بهعنوان تأمینکننده مواد خام دیده شود، نه بهعنوان شریکی در زنجیرههای تولید با ارزش افزوده بالاتر.
این گزارش در ادامه به همکاری رو به گسترش دفاعی آمریکا و اوکراین اشاره کرد و نوشت، کییف اکنون سامانههای آزمودهشده در میدان جنگ، دادههای رزمی و چرخه نوآوری را عرضه میکند که بر اثر سازگاری دائمی با اقدامات متقابل روسیه شکل گرفته است؛ قابلیتهایی که آمریکا هنوز در اختیار ندارد.
۲ کشور همچنین در حال پیشبرد برنامههایی برای تولید مشترک پهپاد هستند؛ از جمله کارخانهای در آمریکا که از فناوری اوکراینی استفاده خواهد کرد.
طبق این گزارش، اوکراین انتظار دارد در سال ۲۰۲۶ بین ۶ تا ۷ میلیون پهپاد تهاجمی کوچک تولید کند، در حالی که برنامه ۱.۱ میلیارد دلاری پنتاگون تا فوریه ۲۰۲۷ کمتر از ۲۰۰ هزار فروند سفارش خواهد داد.
نشنال اینترست مینویسد، آمریکا هرچند برتری عظیمی در سرمایه، قطعات و ظرفیت صنعتی دارد، اما در تولید این نوع سلاح با آهنگ زمان جنگ، هنوز سالها از اوکراین عقبتر است.
با این حال، نتیجهگیری این نشریه این است که این همکاری لزوماً به همسویی راهبردی منجر نمیشود: «اوکراین ممکن است برای ترامپ ارزشمندتر شده باشد، اما امنتر نشده است.»
به نوشته این گزارش، این مشارکت تازه اهرم دیگری در واشنگتن در اختیار کییف قرار میدهد، اما اصل رابطه همچنان مشروط باقی مانده است؛ حمایت آمریکا همچنان به چیزی گره خورده که دولت ترامپ بتواند آن را بهعنوان یک «معامله» به افکار عمومی عرضه کند.
نشنال اینترست در یکی از صریحترین بخشهای گزارش نوشت، با وجود همکاریهای اخیر میان واشنگتن و کییف، واقعیت سیاست خارجی ترامپ بسیار سادهتر است: «او فقط به یک توافق نیاز دارد. دیگر چندان مهم نیست چه کسی از جنگ بیرون میآید و در چه وضعیتی. اگر ترامپ بتواند توافقی را امضا کند که نام خودش بر آن باشد، همین برای رئیسجمهور آمریکا کافی خواهد بود.»
به نوشته این رسانه، چنین توافقی میتواند به ترامپ این امکان را بدهد که بار دیگر مدعی استحقاق دریافت جایزه صلح نوبل شود و در عین حال این بخش از جهان را به فراموشی بسپارد.
بر اساس این گزارش، دوام یک معاهده، پایبندی متقابل طرفین به اصول آن یا روند زمانبرِ احیای روابط میان دشمنان سابق، برای دولت ترامپ اهمیت چندانی ندارد.
این نشریه برای توضیح این رویکرد به دیگر مناقشات نیز اشاره کرد و نوشت، ترامپ نسبت به نقض توافق آتشبس میان رژیم صهیونیستی و حماس یا ازسرگیری جنگ میان برخی کشورهای دیگر واکنش تعیینکنندهای نشان نداده است.
نشنال اینترست با اشاره به اینکه خود ترامپ نیز دیدار با پوتین در آلاسکا را موفق ارزیابی نکرده، نوشت پس از آن نشست هیچ پیشرفتی درباره ابتکارهای مختلف پیشنهادی طرف روسی حاصل نشد.
این نشست البته ممکن است یک نتیجه داشته باشد: «سردتر شدن نسبی روابط آمریکا و اوکراین.»
به نوشته این گزارش، یک سال پیش کییف تازه در حال ایجاد روابط عادی دوجانبه با دولت جدید آمریکا بود و اکنون، یک سال پس از نشست آلاسکا، همان وضعیت نامشخص همچنان ادامه دارد.
از یک سو روسیه با تحریمهای جدید روبهرو شده و شرکای آن با تعرفهها و محدودیتهای تجاری تازه مواجه هستند و از سوی دیگر، اوکراین ممکن است در سختترین زمستان زمان جنگ، توان دفاع در برابر موشکهای بالستیک را نداشته باشد.
نشنال اینترست در پایان نوشت، همانند تابستان ۲۰۲۵، امروز نیز بر هر ۲ طرف فشار وارد میشود تا هرچه سریعتر به توافق برسند، اما «هیچ برنامه راهبردی برای اجرای چنین توافقی وجود ندارد» و همچنان مشخص نیست کاخ سفید دقیقاً میخواهد به چه چیزی دست پیدا کند.
این نشریه نتیجه گرفت آنچه از «روح آلاسکا» باقی مانده، نه یک توافق پایدار و نه معماری تازهای برای صلح، بلکه نمونهای از دیپلماسی معاملهمحور بدون راهبرد بلندمدت است.
