در سال ۱۴۰۴، حدود ۳۸ درصد از کل مبادلات برق کشور از طریق بورس انرژی و قراردادهای دوجانبه انجام شده است. این در حالی است که در مدت مشابه سال ۱۴۰۳ این رقم حدود ۴۲ درصد بوده است. با وجود این، در برنامه هفتم توسعه افزایش سهم معاملات برق از طریق بورس انرژی به ۶۰ درصد هدفگذاری شده است و انتظار میرود با رویههای پیشبینیشده بازار برق در سال جاری، زمینه تحقق این هدف فراهم شود.
به گزارش راویان وزارت نیرو، با استناد به دادههای معاونت بازار برق شرکت مدیریت شبکه برق ایران، بیشترین حجم معاملات برق در بورس انرژی همچنان در تابلوی برق عادی انجام میشود و حدود ۹۰ درصد کل معاملات را به خود اختصاص داده است. بخش باقیمانده نیز در تابلوهای برق سبز و برق آزاد معامله شده است که هریک پاسخگوی بخشی از نیاز مصرفکنندگان و تولیدکنندگان هستند.
براساس این گزارش، از ابتدای امسال تاکنون حدود ۲۰ تراواتساعت برق در بورس انرژی دادوستد شده است. اگرچه این حجم نسبت به مدت مشابه سال پیش کاهش یافته، اما با توجه به تکلیف برنامه هفتم توسعه برای افزایش سهم بورس انرژی در معاملات برق کشور به ۶۰ درصد، انتظار میرود روند عرضه و تقاضا در ماههای آینده پررنگتر شود.
برپایه اطلاعات بازار برق ایران، متوسط قیمت برق معاملهشده در تابلوی برق عادی طی امسال حدود ۳۲۸ تومان بهازای هر کیلوواتساعت بوده است. این رقم در تابلوی برق سبز به حدود ۷ هزار و ۹۰۰ تومان و در تابلوی برق آزاد به حدود ۵ هزار و ۶۰۰ تومان رسیده است. درعینحال، مقایسه این ارقام با آمار سال گذشته نشان میدهد قیمتها در بازارهای برق سبز و آزاد روندی کاهشی داشتهاند. از سوی دیگر، قیمتهای اعلامشده فقط میانگین معاملات هستند و نرخ نهایی برق در هر نشست معاملاتی براساس رقابت میان عرضهکنندگان و خریداران تعیین میشود. ازاینرو، بسته به شرایط بازار، امکان ثبت قیمتهای بالاتر یا پایینتر از میانگین نیز وجود دارد.
کارشناسان بازار برق معتقدند در دورههایی که احتمال اعمال محدودیت برای صنایع افزایش مییابد، تقاضا برای خرید برق از طریق بورس انرژی رشد میکند و همین موضوع میتواند به نوسانهای طبیعی قیمتها منجر شود. از سوی دیگر، افزایش عرضه نیروگاهها در بورس با هدف تأمین سریعتر نقدینگی نیز از دیگر عوامل اثرگذار بر روند قیمتها در این بازار است.
شفافیت در فرایند کشف قیمت، انضباط مالی در صنعت برق و تضمین تحویل انرژی به خریداران، از مهمترین مزیتهای بازار برق بورس انرژی به شمار میرود. این ویژگیها سبب شده است بورس انرژی به یکی از ارکان اصلی توسعه بازار رقابتی برق و تأمین مطمئن انرژی مورد نیاز صنایع کشور تبدیل شود.
