محفل ادبی «باید برخاست» در آستانه آیین تشییع پیکر رهبر شهید با حضور جمعی از شاعران، نویسندگان و اهالی فرهنگ در مرکز آفرینشهای فرهنگی هنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد.
به گزارش راویان به نقل از مهر، در این مراسم شاعران با شعرها و روایتهای خود از سوگ، مقاومت، وطن، کودکان جنگ و امید سخن گفتند.
بر اساس این گزارش، در آستانه آیینوداع و تشییع پیکر مطهر رهبر شهید، محفل ادبی«باید برخاست» عصر روز دوشنبه هشتم تیر ۱۴۰۵ با حضور جمعی از شاعران،نویسندگان، هنرمندان، فعالان فرهنگی و علاقهمندان به شعر و ادب در مرکز آفرینشهای فرهنگی هنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد؛ محفلی که در آن شعر، خاطره، سوگواری، حماسه و روایت روزهای پرالتهاب اخیر در هم آمیخت و شاعران هر یک از زاویهای متفاوت، از داغ، مقاومت، وطن، مردم و امید سخن گفتند.
این مراسم با اجرای شعر و سخنرانی جمعی از شاعران و چهرههای ادبی همراه بود و فضای کلی آن، آمیزهای از مرثیه، حماسه، اعتراض، دلتنگی و دعوت به ایستادگی بود.
جامعه امروز به امید و همدلی نیاز دارد
در آغاز برنامه، علیرضا نورعلیپور، مجری مراسم، ضمن اشاره به وضعیت روزهای سخت و مسائل اجتماعی، بر ضرورت توجه به معنویت، خانواده و امیدآفرینی در جامعه تأکید کرد.
وی با بیان اینکه شرایط کنونی نیازمند همدلی و بازگشت به ارزشهای انسانی و اسلامی است، افزود: باید تلاش شود فضای جامعه به سمت آرامش، رشد فکری جوانان و تقویت بنیان خانواده حرکت کند.
در ادامه سخنان، با اشاره به دغدغههای مربوط به نسل جوان، بر لزوم گفتوگو و توجه بیشتر به مشکلات آنان تأکید شد و مطرح گردید که «دردهای امروز جامعه باید بیشتر بیان و برای آنها راهحل ارائه شود».
نورعلیپور همچنین با ادای احترام و سلام، فضای مراسم را فضایی معنوی و همراه با همدردی توصیف کرد و از حاضران خواست که در مسیر اصلاح و بهبود شرایط اجتماعی نقشآفرین باشند.
تجلیل حامد علامتی از شاعرانی که سکوت نکردند
در بخش دیگری از محفل ادبی «باید برخاست»، حامد علامتی، مدیرعامل کانون پرورش فکری با حضور در جایگاه سخن، ضمن قدردانی از شاعران، هنرمندان و فرهیختگان حاضر در مراسم، از نقش شعر و هنر در روایت حقیقت و ثبت وقایع تاریخی سخن گفت.
وی در ابتدای سخنان خود، از حضور شاعران و استادان حاضر در مراسم تقدیر کرد و این حضور را مایه افتخار برگزارکنندگان دانست.
علامتی همچنین از خانوادههای شهدا و شخصیتهای فرهنگی حاضر در برنامه یاد و تأکید کرد که گردهمایی شاعران و اهالی فرهنگ در چنین محافلی، نشاندهنده اهمیت شعر و هنر در روزهای حساس اجتماعی و تاریخی است.
او در ادامه با اشاره به حوادث و اتفاقهای ماههای گذشته، این دوره را دورانی «پر تلاطم» توصیف کرد و اظهار داشت که مردم ایران همچون گذشته، در کنار رهبری و آرمانهای خود ایستادهاند و از بحرانها عبور کردهاند.
علامتی در بخش دیگری از سخنان خود، از هنرمندان، شاعران و فعالان فرهنگیای که در روزهای سخت موضعگیری کرده و سکوت نکردهاند، قدردانی کرد و گفت: «فعالانی که فرزند زمانه خود بودند، سکوت نکردند و با قلمشان جنگیدند.»
وی در مقابل، نسبت به افرادی که به گفته او در برابر این وقایع سکوت کرده یا همراهی لازم را نداشتهاند، انتقاد و تأکید کرد که تاریخ درباره عملکرد افراد قضاوت خواهد کرد.
علامتی همچنین با اشاره به نقش شعر و شاعر در جامعه، اظهار داشت که شعر تنها یک قالب ادبی نیست، بلکه شاعر میتواند معلم و هدایتگر جامعه باشد؛ موضوعی که به گفته او از استادان شعر انقلاب و ادبیات آیینی آموخته شده است.
او در ادامه، با اشاره به شهادت رهبر شهید، فرماندهان، دانشمندان و مردم، از تأثر عمیق خود نسبت به شهادت کودکان و معلمان سخن گفت و فضای سخنانش را به سمت همدردی و سوگواری سوق داد.
حامد علامتی در بخش پایانی سخنان خود، از شاعران و هنرمندان خواست که در کنار سرودن اشعار احساسی و حماسی، حقیقت وقایع را نیز برای تاریخ ثبت کنند و نسبت به معرفی عاملان جنگ، خشونت و جنایت بیتفاوت نباشند.
وی تأکید کرد که شعر و هنر میتوانند روایتگر حقیقت باشند و آنچه در این روزها گذشته، در حافظه تاریخی جامعه باقی خواهد ماند.
روایت شاعران از سوگ و داغ
در ادامه مراسم، شاعران حاضر هر یک با شعرهایی در فضای آیینی، اجتماعی و حماسی، از فقدان و داغ سخن گفتند.
مهدیه نژادابراهیم در شعر خود، از ناباوری نسبت به فقدان «رهبر شهید» و سنگینی داغی سخن گفت که هنوز برای او و مردم قابل باور نیست. وی در بخشی از شعرش، رهبر شهید را ادامهدهنده مسیر عزت، مقاومت و ایستادگی توصیف کرد و از مردم ایران به عنوان ملتی وفادار و مقاوم یاد کرد.
حمیده سِیوانی با شعری کوتاه اما نمادین، از «گندمزار»، «باد» و «اشک» برای روایت اندوه و استقامت استفاده کرد و فضای شعرش را میان سوگ و امید شکل داد.
هادی خورشاهیان نیز با شعری اعتراضی، خواستار پایان جنگ و خشونت شد و بر کشیدن «خط قرمز بر نام جنگ» تأکید کرد.
سیدهفرشته حسینی در غزلی عاطفی و آیینی، از دلبستگی و ارادت خود به رهبر انقلاب سخن گفت و او را تکیهگاه روحی و معنوی زندگیاش توصیف کرد.
در ادامه محفل ادبی «باید برخاست»، سعیده اصلاحی با حضور در جایگاه شعرخوانی، قطعهای شعر با مضامین عاطفی، اندوهبار و تأملی خوانش کرد که فضای مراسم را به سمت احساسات درونی و روایتهای شاعرانه از فقدان و دلتنگی سوق داد.
سیدعلیرضا حسینی، سخنان و اشعاری با حالوهوای آیینی، سوگمندانه و ارادتمندانه خوانش کرد و از حسرت دیدار رهبر شهید و دلبستگی عاطفی خود به این شخصیت سخن گفت.
در ادامه، طیبه شامانی به شعرخوانی پرداخت و قطعهای کوتاه با فضای کاملاً احساسی و عاطفی را خوانش کرد که مضمون آن حول دلتنگی، بیقراری و فقدان شکل گرفته بود
حسین دهلوی نیز در شعری با عنوان «دیدار نیمه رمضان»، از شبهای شعرخوانی شاعران با رهبر انقلاب و حس دلتنگی پس از فقدان او سخن گفت و فضای مراسم را به سمت خاطره برد.
شعرهایی برای کودکان، جنگ و وطن
بخش مهمی از اشعار این مراسم، به کودکان، جنگ و روایت رنج مردم اختصاص داشت.
محمود اکرامیفر با شعرهایی درباره کودکان قربانی جنگ و حادثه «میناب»، فضای مراسم را به سمت روایت درد کودکان و خانوادهها برد. شعر او با زبانی احساسی و از نگاه پدری روایت میشد که دخترش را راهی مدرسه کرده و دیگر بازگشتی برای او رقم نخورده است.
فاطمه نانیزاد نیز در اشعار خود، با یادآوری کودکان حادثه «میناب» و پیوند دادن فضای شعر با عاشورا و مفاهیم آیینی، بر ایستادگی مردم و استمرار ایمان تأکید کرد.
مریم زندی با شعری درباره کودکان حادثه «میناب»، از مدرسه، کیفهای پر از مشق، لبخند کودکان و ناگهان فرود آمدن بمب سخن گفت و با نام بردن از کودکان جانباخته، فضایی تلخ و تأثربرانگیز خلق کرد.
خاتون حسنی نیز با زبانی کودکانه و ساده، جنگ و موشک را از نگاه یک کودک روایت کرد؛ کودکی که از موشک میپرسد چرا به شهر و خانه او آمده است. شعر او از زاویه نگاه کودکان، ترس، ناامنی و دلتنگی برای پدر را به تصویر میکشید.
سمیه بابایی با شعری کودکانه و نمادین، از خانه، دریا، روبان مشکی و تصویر پدر سخن گفت و تلاش کرد غم فقدان را با زبانی ساده و نزدیک به دنیای کودکان روایت کند.
در ادامه، حمید هنرجو نیز در شعر خود، ضمن اشاره به کودکان و نوجوانان حاضر در کانون پرورش فکری، از «غیرت ایرانی»، حادثه میناب و مقاومت مردم سخن گفت و فضای شعرش را با مضامین آیینی و عاشورایی درآمیخت.
روایت شاعران از مقاومت و ایستادگی
بخش دیگری از مراسم به شعرهای حماسی و دعوت به مقاومت اختصاص داشت.
در ادامه محفل ادبی «باید برخاست»، مصطفی محدثیخراسانی با حضور در جایگاه سخن و شعر، ضمن بیان خاطرههایی از محافل ادبی و دیدارهای شاعران با رهبر انقلاب، به مرور تجربههای ادبی و تاریخی خود در فضای شعر معاصر پرداخت.
وی سپس بخشی از غزل مورد اشاره را که در آن به مفاهیمی چون عشق، پشیمانی، تعلق و پیوندهای عاطفی پرداخته شده بود، خوانش کرد و ادامه داد که این اشعار در فضای ادبی آن روزگار بازتاب گستردهای داشته است.
نسترن حاتمی با تکرار عبارت «باید که برخاست»، شعری سرشار از دعوت به بیداری، ایستادگی و عبور از ویرانی قرائت کرد. او از مردم به عنوان «مشتهای وفادار» یاد کرد و بر خروش جمعی در برابر بحرانها تأکید داشت.
احمد میرزاده نیز در شعری حماسی، از خشم مردم، داغ شهادت و آمادگی برای مقاومت سخن گفت و با اشاره به ایران، دماوند، آرش و سیاوش، فضای شعرش را به سمت اسطوره و حماسه ملی برد.
اکرمالسادات هاشمی نیز در اشعار خود، با زبانی عاطفی و تصویری، از دلتنگی، امید به بازگشت و سپردن امانت مردم به نسلهای آینده سخن گفت.
افشین علا در یکی از مفصلترین شعرخوانیهای مراسم، تهران را با مدینه مقایسه کرد و از آرزوی نزدیکی بیشتر مردم با رهبر سخن گفت. شعر او آمیزهای از دلتنگی، ارادت، مفاهیم آیینی و سوگواری بود.
ماهرخ درستی نیز در شعری نمادین، از پرنده، آشیانه، بمب و درخت سوخته سخن گفت و تلاش کرد مفهوم فقدان و امید به تداوم زندگی را در کنار هم قرار دهد.
خاطرات و روایتهای علیرضا قزوه
یکی از بخشهای مهم مراسم، سخنان مفصل علیرضا قزوه بود. او با مرور خاطرههای چند دهه حضور در جلسههای شعر با رهبر انقلاب، از توجه ویژه ایشان به شعر و شاعران سخن گفت و این جلسهها را از بهترین روزهای زندگی خود توصیف کرد.
قزوه همچنین از فعالیتهای گسترده بینالمللی در حوزه شعر مقاومت و جایزه جهانی «امام شهید» خبر داد و توضیح داد که آثار شاعران کشورهای مختلف از ایران، افغانستان، پاکستان، کشورهای عربی و دیگر نقاط جهان در چندین جلد کتاب گردآوری شده است.
وی در ادامه، خاطرههایی صمیمی و گاه طنزآمیز از سفرها و دیدارهای خود با رهبر انقلاب نقل کرد و از روحیه مردمی، شوخطبعی و وفاداری ایشان نسبت به دوستان قدیمی سخن گفت.
قزوه در پایان، غزلی بلند و مرثیهگونه قرائت کرد که در آن، مفاهیم عاشورا، شهادت، وفاداری، عرفان و مقاومت در هم تنیده شده بود.
یادآوری میشود رباب کلامی، شقایق پایرنج، حبیب نظاری، صبا فیروزی، ریحانه نوری، الهام نجفی و زهره باقری، دیگران شاعرانی بودند که در عصر شعر «باید برخاست»، شعرخوانی کردند.
در پایان مراسم، برگزارکنندگان ضمن قدردانی از حضور شاعران، خبرنگاران، عکاسان و فعالان فرهنگی، بر استمرار برگزاری برنامههای ادبی و فرهنگی در حوزه شعر و مقاومت تأکید کردند.
